ammanatidou.gr

Ευρωκοινοβούλιο - Στρασβούργο 20 & 21 Νοέμβρη 2008 - Θέμα: Ενέργεια

FacebookFacebook

Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι των εθνικών κοινοβουλίων αλλά και του ευρωκοινοβουλίου, μέχρι τώρα το ενεργειακό ζήτημα άρα και ο ενεργειακός σχεδιασμός αγγίζει τον πυρήνα του κυρίαρχου αναπτυξιακού μοντέλου που ακολουθείται τα τελευταία χρόνια, μοντέλο που βασίστηκε σε ένα εξαιρετικά ενεργοβόρο πρότυπο παραγωγής και (υπερ)κατανάλωσης.

Από τη μεριά μου θα ήθελα να σας μεταφέρω τις θέσεις και τις προτάσεις του κόμματός μου, του Συνασπισμού Ριζοσπαστικής Αριστεράς.

Εμείς αντιμετωπίζουμε την ενέργεια ως κοινωνικό αγαθό, δηλαδή σαν έναν πόρο που πρέπει να υπόκειται σε δημοκρατική, συλλογική διαχείριση και δεν μπορεί να αφεθεί στα χέρια ανεξέλεγκτων τεχνοκρατών και των εταιρειών.
Η πρόσβαση στην –καθαρή- ενέργεια αποτελεί όρο της ανθρώπινης ανάπτυξης. 

Ξεκινώ από το δεδομένο ότι οι πολιτικές εξελίξεις επηρεάζουν τις διαπραγματεύσεις για την τελική μορφή του σχεδίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης, γνωστό σε όλους μας ως  «Πακέτο για την ενέργεια».

Τις θεωρούμε καίριας σημασίας και μας αφορούν άμεσα, αφού αποτελούν -κατά τη γνώμη μας- την ελάχιστη δράση που τα κράτη μέλη της ΕΕ θα πρέπει να αναλάβουν στο εσωτερικό τους για την καταπολέμηση των κλιματικών αλλαγών.

Θυμίζω ότι ο στόχος μείωσης των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου κατά 20% σε σύγκριση με τα επίπεδα του 1990 δεν επαρκεί.

Η ΕΕ θα πρέπει να διατηρήσει τον πρωταγωνιστικό της ρόλο στις διεθνείς διαπραγματεύσεις και να δεσμευτεί σε μείωση των εκπομπών κατά 30%, χωρίς να εξαρτά τη δέσμευση αυτή από την ανάληψη αντίστοιχων δεσμεύσεων από τα υπόλοιπα αναπτυγμένα κράτη.

Κρίσιμες θεωρούμε τις αποφάσεις του επικείμενου Συμβουλίου Υπουργών Περιβάλλοντος όπου θα συζητηθούν σημαντικά ζητήματα τα οποία αναμένεται να επηρεάσουν και την τελική στάση της Ευρωπαϊκής Ένωσης στις διαπραγματεύσεις του Πόζναν (1 – 12 Δεκεμβρίου).
 Όπως σας είναι ήδη γνωστό στο Πόζναν θα πραγματοποιηθεί η Διάσκεψη του ΟΗΕ για τις κλιματικές αλλαγές, όπου ξεκινούν και οι διαπραγματεύσεις για τη μετα-Κιότο περίοδο.

Η Ευρώπη πρέπει, μέσω των αποφάσεων των Ευρωπαίων Υπουργών Περιβάλλοντος, να αποδείξει ότι το ζήτημα της κλιματικής αλλαγής την αφορά και τα μέτρα που υιοθετεί είναι στην κατεύθυνση της αντιμετώπισης τόσο των επιπτώσεων όσο και των ανθρωπογενών αιτιών της κλιματικής αλλαγής.

Η πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, αν τελικά ενσωματωθεί, αποδυναμώνει το «Πακέτο για την ενέργεια».

 Η αποδυνάμωση αυτή αφορά τρία σημαντικά ζητήματα:

  • την τελική συμφωνία για την κατανομή των βαρών μείωσης των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου (burden sharing),
  • τη δωρεάν κατανομή δικαιωμάτων ρύπανσης σε ορισμένα κράτη μετά το 2013 και
  • τη δέσμευση και αποθήκευση άνθρακα.

Πιο αναλυτικά, σε σχέση με την Κατανομή των βαρών μείωσης των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου (burden sharing), η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προτείνει έως και 65% της συνολικής μείωσης των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου έως το 2020 (σε σύγκριση με τα επίπεδα του 2005) να προέρχεται από ευέλικτους μηχανισμούς και όχι από εγχώρια μέτρα σε επίπεδο κράτους μέλους.

 Αν τελικά εγκριθεί αυτή η πρόταση, τότε η Ευρωπαϊκή Ένωση θα έχει την υποχρέωση να μειώσει τις εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου μέσω εγχώριων μέτρων κατά μόλις 3,5% έως το 2020 σε σύγκριση με τα επίπεδα του 2005.

 Ο κίνδυνος είναι υπαρκτός γιατί ενώ η Ευρωπαϊκή Ένωση μέχρι σήμερα έχει αναδειχθεί σε πρωταγωνιστή στον παγκόσμιο αγώνα για την καταπολέμηση των κλιματικών αλλαγών, η διαπραγματευτική ισχύς της στη διάσκεψη του ΟΗΕ θα εξασθενήσει σημαντικά  σε περίπτωση που τελικά εγκριθεί η πρόταση της Επιτροπής.

Η άποψή μας είναι ότι πρέπει να υποστηριχθούν οι ευέλικτοι μηχανισμοί ως επιπρόσθετο μέτρο για την περαιτέρω μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου στην ΕΕ με δεδομένο ότι οι ευέλικτοι μηχανισμοί έχουν καθαρά συμπληρωματικό χαρακτήρα.

Όσον αφορά τη Δωρεάν κατανομή δικαιωμάτων εκπομπών ρύπανσης η Επιτροπή εισηγείται στα κράτη στα οποία ο άνθρακας παράγει περισσότερο από το 60% της ηλεκτροπαραγωγής να κατανεμηθούν δωρεάν δικαιώματα εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου.

Η ποσότητα των δωρεάν κατανεμημένων δικαιωμάτων, θα ανέρχεται στο 50% των συνολικών δικαιωμάτων που ορίστηκαν κατά τη δεύτερη περίοδο δεσμεύσεων (2008 – 2013) και θα εκμηδενιστεί από το 2016.
Δηλαδή ζητά να επιμηκυνθεί μία στρεβλή επιδότηση στη πιο ρυπογόνο βιομηχανία στον πλανήτη.

Θέση μας είναι η πλήρης δημοπράτηση των δικαιωμάτων εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου μετά το 2013, θέση που υποστηρίζει και η ελληνική κυβέρνηση.    
(Σε επιστολή του προς την Greenpeace (3 Νοεμβρίου 2008) ο Υφυπουργός Περιβάλλοντος κ. Καλογιάννης αναφέρει ‘Η Ελλάδα τάσσεται υπέρ της πλήρους δημοπράτησης των δικαιωμάτων από το 2013 για τον τομέα της ηλεκτροπαραγωγής’).

Ως προς τη Δέσμευση και αποθήκευση άνθρακα (CCS) η Επιτροπή προτείνει τη δωρεάν κατανομή 100 – 200 εκατομμυρίων τόνων διοξειδίου του άνθρακα ως δικαίωμα ρύπανσης, για την ανάπτυξη πιλοτικών προγραμμάτων δέσμευσης και αποθήκευσης άνθρακα.

Η έμμεση αυτή επιδότηση διοχετεύει τα χρήματα των Ευρωπαίων φορολογούμενων πολιτών στην έρευνα και ανάπτυξη μίας αβέβαιης τεχνολογίας, η οποία στην καλύτερη περίπτωση δεν αναμένεται να τεθεί σε βιομηχανική κλίμακα πριν από το 2030.
Αυτή η έμμεση επιδότηση θα έπρεπε να διοχετευθεί στη χρηματοδότηση των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και της εξοικονόμησης ενέργειας.

Τέλος θέλω να επισημάνω ότι ενόψει των διαπραγματεύσεων του ΟΗΕ για τις κλιματικές αλλαγές, τόσο στο Πόζναν και πολύ περισσότερο στην Κοπεγχάγη το 2009, η Ευρωπαϊκή Ένωση κινδυνεύει να χάσει το κύρος και την αξιοπιστία της αν τελικά υιοθετηθούν τα ‘παραθυράκια’ που αναφέρθηκαν.
Για να είναι φερέγγυα και εχέγγυα η Ευρωπαϊκή Ένωση θα πρέπει να διαπραγματευτεί τα μέτρα που θα ληφθούν εκτός ευρωπαϊκού εδάφους με τα  υπόλοιπα κράτη, έχοντας ήδη πάρει γενναίες αποφάσεις με δέσμευση για μείωση των δικών της εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου.